مسئولین دولتی که تا پیش از توافق و با اغراق درباره تاثیر تحریم ها بر اقتصاد کشور سخن می گفتند، این روزها در استراتژی متفاوت با گذشته رویکرد دیگری را در پیش گرفته اند.
مسعود نیلی در سخنرانی منتشرنشدهای گفته است: اینکه فکرکنیم تحریمها برداشته شود تمام مسائل ما با دنیا حل میشود اشتباه است، رفع تحریم یکی از قطعات این پازل هشت گانه است که باید برداشته شود.
محمدعلی نجفی عضو شورای مرکزی حزب کارگزاران سازندگی در جلسه مشترک اعضای شورای مرکزی این حزب با دبیران استانی اظهار داشت: مشکل دولت در مسئله کسری بودجه است، امسال شاید یکی از بدترین سالهای ۳۷ سال گذشته باشد چرا که با افت قیمت نفت روبرو هستیم و قیمت آن مرتباً پائین میآید.
نجفی با تأکید بر اینکه متوسط قیمت نفت در سال جاری نصف قیمت مورد انتظار است، گفت: میزان صادرات نفت حتی از زمان تحریمها نیز نصف شده است. امسال رقم کل بودجه عمومی دولت ۲۳۵هزار میلیارد تومان پیشبینی شده است اما الآن چیزی حدود ۱۸۰ میلیارد تومان درآمد خواهد داشت به عبارتی ۵۵هزار میلیارد تومان کسری بودجه داریم.
چندی پیش هم طیب نیا، شب واریز یارانه را شب مصیبت عظمای دولت خوانده بود. علی طیبنیا در مراسمی که به مناسبت بزرگداشت روز خبرنگار از سوی وزارت امور اقتصاد دارایی برگزار شد، اظهار داشت: دولت ماهانه 3 هزار و چند میلیارد تومان یارانه میپردازد و شبهایی که قرار است یارانه بپردازیم، شب مصیبت عظمای دولت است.
وی طی اظهاراتی که توسط نجفی هم تایید شد، گفت: در وضعیت حساسی هستیم. اقتصادی که از سال های دور با بیماری نفتی رو به رو بوده و در دهه اخیر با سیاست های نادرست اقتصادی، تحریم، رکود و تورم وضعیت بدتری پیدا کرده نیازمند مدیریت صحیح است. سال قبل با کاهش چشمگیر درآمدهای نفتی رو به رو شدیم و در دو سال گذشته تمام تلاش ما این بود که شرایط حاد کشور و تورم لجام گسیخته مهار و از رکود به رشد اقتصادی برسیم.
از همان دور آغازین مذاکرات در دولت یازدهم، در حالی که قریب به اتفاق کارشناسان اقصادی درباره ارتبط مشکلات کشور به تحریم ها نظر دیگری داشتند، حسن روحانی حتی آب خوردن را هم به تحریم ها گره زد و علی جنتی، یونسی، جهانگیری و دیگر مشاوران و معاونان و وزرای وی با تایید این اظهار نظر ادعای غیرکارشناسی بودن اظهارات منتقدان را مطرح کردند.
علی یونسی، ازدواج جوانان را به رفع تحریمها ربط داده بود. علی جنتی و ایوبی رییس سازمان سینمایی تولید فیلم های فاخر را به رفع تحریم ها گره زدند و مسئولین دولتی دیگر همه تلاش خود را برای شکل گیری «توافق به هر قیمتی» صورت دادند.
کارشنان اقتصادسی اما از همان روزهای اول، نسبت به این اظهار نظر ها واکنش نشان دادند. نیلی مشاور ارشد اقتصادی دولت، در روزهای منتهی به توافق نظر علمی خود را درباره ارتباط تحریم ها اینطور مطرح کرد تا زمینه برای تغییر ذهنیت در مردم فراهم شود: لغو تحریمها هرچند امکاناتی را برای ما فراهم میکند اما معجزه نمیکند. شاید شکاف بزرگی میان آنچه انتظارات عمومی از اثر لغو تحریم ها تلقی می کند با آنچه واقعیت دارد، وجود داشته باشد اگر این شکاف را درست مدیریت نکنیم، ممکن است آن شرایط بدتر از شرایط فعلی که تحریم است، بشود. یعنی شکلگیری انتظارات فراتر از واقعیت برای شرایط پس توافق این خطر را دارد که در صورت مواجهه با واقعیت اعتماد عمومی خدشه دار شود. در حال حاضر نه تنها در میان عامه مردم که برخی مدیران نیز تصور می کنند با توافق هستهای، همه مسائل کشور حل میشود در حالی این موضوع صحت ندارد. بسیاری از مسائل ارتباطی به تحریم ندارد. سامان یافتن برخی از عواملی هم که به تحریم ربط دارد، زمانبر خواهد بود. بنابراین دچار خوشبینی کاذب شدن ممکن است ظرفیت تحمل جامعه را سرریز کند.
رییس جمهور در اولین گفتگوی مستقیم تلویزیونی با مردم طوری درباره زمان بر بودن تاثیر تحریم ها صحبت کرد که مجری برنامه گفت: مردم باید تلاش بیشتر کنند یعنی منتظر تحول در معیشتشان نباشند؟ الان مردم چکار کنند؟
این روزها اما دولت رویه تازه ای در پیش گرفته است و در توجیه ناکارآمدی هایش بهانه های دیگری جز رفع تحریم ها را مطرح می کند. کاهش فروش نفت، کسری بودجه و ...از این دست هستند که دولت برای شانه خالی کردن از موضوع کارآمدی در توجیه مشکلات کشور مطرح می کند. حال آنکه همین کسری بودجه و کاهش فروش نفت نشان دهنده شکست ایده دولت در اداره کشور است.
عربستان سال گذشته با همکاری آمریکا و درست در روزهای پیاده روی ظریف و کری ، توطئه ای را آغاز کرد که هنوز هم ادامه دارد و قیمت نفت را حتی به پایین تر از قیمت آب تبدیل کرده است.
بیژن زنگنه وزیر نفت هم این توطئه را تایید کرده و گفته است: پایین آمدن قیمت نفت توطئه سیاسی است. تمدید گرایش پایین آمدن قیمت نفت در سراسر جهان، یک توطئه سیاسی افراطی است. وی افزود: پایین آمدن قیمت نفت در ابتدا به دلیل بیش از حد عرضه رخ داد.
توطئه پایین آمدن قیمت نفت و نهایتا کسری بودجه نشان می دهد، ادعاهای سال گذشته دولت درتاکید بر اقتصاد مقاومتی در بودجه 94 واقعیت نداشته که کشور با این مشکلات جدی دست و پنجه نرم می کند.
